شمیران

امامزاده قاسم شمیران

امامزاده قاسم شمیران - دوره قاجار

در مورد این امامزاده که در حدود دو کیلومتری شمال تجریش، شرق دربند و گلاب دره و در دامنه كوه سرچال كوچك واقع شده، نقل قول های فراوانی وجود داره که غالبا عامیانه و فاقد سندیته، مثلا برخی میگن این امامزاده همون قاسم بن الحسن معروفه که د رجریان کربلا به شهادت میرسه و سر ایشون رو به اطراف شهر ری میفرستن برای عبرت مردم! و بعد داستان افسانه ای و اهانت بار چوگان بازی با این سر و واسطه شدن یه زن شمیرانی برای بازپس گیری سر و بالأخره دفن سر در محل فعلی توسط یکی از فرزندان عمار یاسر که ساکن رودبار قصران بوده! و کلی داستان پردازی های دیگه در ادامه این ماجرا که پسر این قاسم، قاسم مثنی بوده که ربطش میدن به دختر بی بی شهربانو و الی آخر (مفصل این قصه پردازی های عامیانه در کتاب آقای ستوده اومده)

امامزاده قاسم و آرامگاه ظهیرالدوله در شمیران (۸۶ سال پیش یعنی سال ۱۳۰۲ )

امامزاده قاسم و آرامگاه ظهیرالدوله در شمیران (۸۶ سال پیش یعنی سال ۱۳۰۲ ) این نقاشی منحصر به فرد به دستور مرحوم آقای کهنه شهری از روی عکسی در سال 1349 ترسیم شده است ( سایت ظهیرالدوله )

بگذریم. طبق معتبرترین نظرات این امامزاده، جناب قاسم بن حسن بن زید بن حسن مجتبی علیه السلام میباشد که دختر او به نام خدیجه به همسری حضرت عبدالعظیم حسنی در می آید ( به کتاب آقای عطاردی صفحه 97 رجوع کنید ) این امامزاده که مثل بسیاری دیگر از سادات و علویان تحت تعقیب مأموران بنی امیه و بنی عباس قرار داشته، به سمت کوههای البرز که مأمن مناسبی بوده، عزیمت میکنه و پس از وفات یا شهادت، در منطقه بالادژ ( که بعدها به نام ایشون، امامزداه قاسم نامیده شد ) مدفون میشه.

جالب اینکه هنوز هم برخی از اهالی شمیران اصرار دارن که ایشون رو فرزند بلافصل امام حسن مجتبی که در کربلا شهید شد، معرفی کنن!

امامزاده قاسم شمیران

گنبد امامزاده قاسم در دست بازسازی - سال ۱۳۸۴

مورخین اولین بقعه درست و حسابی که بر مزار این امامزاده ساخته شده رو به عضدالدوله دیلمی در سال 370 هجری قمری نسبت میدن. بعدها این بقعه گسترش پیدا میکنه تا زمان شاه طهماسب اول صفوی که ایوانی در مشرق بقعه اضافه میشه و یه صندوق چوبی روی قبر امامزاده قرار میگیره و گویا زیر صندوق فعلی قرار داره.

باز در زمان فتحعلی شاه قاجار این بقعه توسعه پیدا میکنه و ایوانی رو به جنوب ساخته میشه و ایوان شرقی تبدیل به رواق حرم میشه. گنبد کاشی کاری شده ای هم بر فراز بارگاه احداث میکنن. و مرمت هایی هم به دستور ناصرالدین شاه انجام میگیره.

چشم انداز امامزداه قاسم از ارتفاعات منطقه

چشم انداز امامزداه قاسم از ارتفاعات منطقه

در سالهای اخیر شاهد بودیم که در قالب طرح نوسازی بافت حرم، تغییرات زیادی در این بقعه صورت گرفت و بخصوص حیاط امامزاده و بناهایی مثل تعاونی و اتاق هایی که در شرق حیاط قرار داشت همگی از بین رفتند. امروز دیگه از اون همه قبر قدیمی در حیاط امامزاده خبری نیست. البته چند سال قبل، در گوشه ای از این امامزاده، بقایای پیکر مطهر چند شهید دفاع مقدس دفن شد.

نمایی از ضریح امامزاده قاسم علیه السلام

حیاط این امامزاده اگرچه نه به اندازه حیاط قدیمی، اما هنوز هم باصفاست و چشم انداز قشنگی به شمیران و تهران داره. چند سال پیش که برای کنکور درس میخوندم، گاهی اوقات که خیلی خسته میشدم و می بریدم، پیاده از مسیر جماران، به امامزاده قاسم میرفتم و حقیقتا احساس نشاط میکردم. یادش بخیر!

برای اطلاعات تاریخی این مطلب از کتاب امامزاده قاسم "دزج بالا" یا "بالا دژ" نوشته سهند لطفی استفاده کردم. منبع خوبیه برای کسانی که علاقه مندن به این مباحث.

|+| نوشته شده توسط عبدالله گلباف در سه شنبه چهاردهم مهر 1388